نحوه محاسبه عیدی و پاداش پایان سال کارگران با مثال

نحوه محاسبه عیدی و پاداش پایان سال کارگران با مثال، یکی از پرکاربردترین جست‌وجوها در حوزه حقوق و دستمزد است، به‌ویژه در ماه‌های پایانی سال که حسابداران، مدیران مالی و کارفرمایان باید محاسبه دقیق و قانونی انجام دهند تا نه‌تنها حقوق کارگران ضایع نشود، بلکه از جرائم احتمالی نیز جلوگیری گردد.

در این مقاله به‌طور کامل فرمول محاسبه عیدی سال ۱۴۰۴، سقف و کف قانونی، نحوه محاسبه برای کارگران کمتر از یک سال، و تفاوت آن با پاداش سنواتی را بررسی می‌کنیم. تمامی موارد بر اساس قانون مصوب مجلس و مصوبات شورای عالی کار نوشته شده است.

📌 مبنای قانونی پرداخت عیدی به کارگران

بر اساس قانون مصوب مجلس شورای اسلامی (مصوب سال ۱۳۷۰) درباره عیدی کارگران مشمول قانون کار، تمامی کارفرمایان موظف‌اند به هر یک از کارگران خود به نسبت یک سال کارکرد، معادل حداقل دو برابر حقوق پایه ماهیانه عیدی پرداخت نمایند.
سقف عیدی نیز سه برابر حداقل حقوق پایه ماهیانه تعیین شده است.

🔹 مبنای محاسبه در سال ۱۴۰۴:
حداقل حقوق پایه ماهانه: ۱۰۳,۹۰۹,۶۸۰ ریال

✅ فرمول محاسبه عیدی سال ۱۴۰۴

فرمول عمومی:

حقوق پایه ماهانه × تعداد ماه کارکرد ÷ ۱۲ × ۲ = عیدی پرداختی

سقف پرداختی:

حداکثر عیدی = حقوق پایه ماهانه × ۳ = ۳۱۱,۷۲۹,۰۴۰ ریال

📊 جدول محاسبه عیدی بر اساس مدت کارکرد

مبنا: دو برابر حداقل حقوق پایه ماهانه

💡 نکات کاربردی و تخصصی در محاسبه عیدی

1. عیدی معاف از مالیات تا سقف قانونی است (یعنی ۳ برابر حداقل حقوق پایه ماهانه).
2. عیدی به کارکنان پاره‌وقت و کمتر از یک سال نیز تعلق می‌گیرد؛ مبلغ به تناسب ماه‌های کارکرد محاسبه می‌شود.
3. ملاک پرداخت، حقوق پایه است نه مجموع دریافتی. پس مزایایی مثل بن، حق مسکن و… در محاسبه عیدی دخیل نیستند.
4. پرداخت عیدی معمولاً در اسفند ماه انجام می‌شود اما کارفرما می‌تواند زودتر نیز پرداخت کند.
5. پاداش سنواتی پایان سال با عیدی متفاوت است و در برخی شرکت‌ها با عنوان “پاداش عملکرد” پرداخت می‌شود که قانون خاصی ندارد و توافقی است.

🎓 دانستن این نکات در چه جاهایی اهمیت دارد؟

یکی از پر تکرارترین خطاهای حسابداری در پایان سال، اشتباه در فرمول محاسبه عیدی است. گاهی حسابداران یا کارفرمایان به اشتباه از جمع دریافتی یا پایه سنوات یا مزایا استفاده می‌کنند که موجب محاسبه نادرست و حتی شکایت کارگران می‌شود.

در دوره آفلاین حقوق و دستمزد با تدریس استاد مجتبی سهرابی، این موضوع با مثال‌های واقعی، فیش‌های حقوقی نمونه و فایل‌های اکسل تمرینی آموزش داده می‌شود. همین‌طور در کتاب «ایستگاه پایانی حقوق و دستمزد»، به‌صورت گام‌به‌گام نحوه محاسبه قانونی عیدی با نمونه پرونده واقعی آورده شده است.

❓ پرسش‌های متداول درباره عیدی کارگران در سال ۱۴۰۴

۱. اگر کارگر کمتر از یک سال کار کرده باشد، عیدی چطور محاسبه می‌شود؟
به تناسب ماه‌های کارکرد. مثلاً برای ۴ ماه: ۱۰۳,۹۰۹,۶۸۰ × ۴ ÷ ۱۲ × ۲ = ۶۹,۲۷۲,۸۷۰ ریال

۲. آیا مزایایی مثل بن و حق مسکن در محاسبه عیدی لحاظ می‌شود؟
خیر، فقط حقوق پایه ملاک است.

۳. کارفرما می‌تواند عیدی را قسطی پرداخت کند؟
از نظر قانون، بهتر است در یک مرحله پرداخت شود ولی در صورت توافق با کارگر، قسطی هم ممکن است.

۴. آیا پرداخت عیدی مشمول بیمه یا مالیات است؟
تا سقف قانونی (سه برابر حقوق پایه) از مالیات معاف است، ولی مشمول بیمه نیست.

۵. تفاوت عیدی و پاداش پایان سال چیست؟
عیدی قانونی و اجباری است ولی پاداش سالانه توافقی و غیرالزامی است و ممکن است بیشتر یا کمتر باشد.

📌 نتیجه‌گیری

محاسبه صحیح عیدی پایان سال، علاوه بر ایجاد رضایت در بین کارکنان، از بروز مشکلات قانونی برای کارفرمایان جلوگیری می‌کند. نکته کلیدی در این میان، شناخت دقیق مبانی قانونی، فرمول محاسبه و سقف معافیت مالیاتی است که هر حسابدار یا مدیر مالی باید با آن آشنا باشد.

اگر می‌خواهید این محاسبات را در نرم‌افزارهای اکسل، فیش حقوقی، سامانه مالیاتی و بیمه‌ای به‌درستی پیاده‌سازی کنید، پیشنهاد می‌کنم هم‌اکنون نگاهی به دوره آفلاین حقوق و دستمزد استاد سهرابی بیندازید و در کنار آن، کتاب ایستگاه پایانی حقوق و دستمزد را نیز به کتابخانه تخصصی خود اضافه کنید. این دو مکمل آموزشی، شما را به یک متخصص واقعی در حوزه حقوق و دستمزد تبدیل خواهند کرد.