قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مودیان؛ اهداف، مزایا و ضرورت اجرای آن
در مسیر اصلاح و شفافسازی نظام مالیاتی کشور، قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مودیان بهعنوان یکی از مهمترین قوانین سالهای اخیر به اجرا درآمد. این قانون با هدف هوشمندسازی فرآیندهای مالیاتی، افزایش شفافیت اقتصادی و تحقق عدالت مالیاتی تدوین شده و تأثیر مستقیمی بر نحوه فعالیت مودیان و تعامل آنها با سازمان امور مالیاتی دارد.
در این مقاله از نخبه حساب، به بررسی اهداف، مزایا و ضرورت اجرای این قانون میپردازیم.
چرا قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مودیان تصویب شد؟
پیش از اجرای این قانون، نظام مالیاتی کشور با چالشهایی مانند فرار مالیاتی گسترده، نبود شفافیت در معاملات، فرآیندهای زمانبر رسیدگی و اتکای زیاد به اسناد کاغذی مواجه بود. این مشکلات علاوه بر کاهش درآمدهای دولت، فضای رقابت ناعادلانهای برای فعالان اقتصادی قانونمند ایجاد میکرد.
قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مودیان با هدف رفع این چالشها طراحی شد. بر اساس این قانون، تمامی مبادلات مشمول مالیات باید از طریق صورتحساب الکترونیکی ثبت و بهصورت سیستمی به سازمان امور مالیاتی ارسال شوند. این اقدام، امکان رهگیری دقیق تراکنشها را فراهم کرده و شفافیت کمسابقهای در اقتصاد ایجاد میکند.
در واقع، این قانون چارچوب حقوقی را تعیین میکند و سامانه مودیان ابزار اجرایی آن برای پیادهسازی مالیات هوشمند است.
اهداف کلان قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مودیان
این قانون با رویکردی راهبردی و بلندمدت تدوین شده و اهداف زیر را دنبال میکند:
افزایش درآمدهای مالیاتی دولت از طریق کاهش فرار مالیاتی و کتمان درآمد
ایجاد شفافیت اقتصادی و کاهش فعالیتهای غیررسمی و پولشویی
تحقق عدالت مالیاتی و توزیع منصفانه بار مالیات بین فعالان اقتصادی
مبارزه با قاچاق کالا و ارز از طریق رهگیری مبادلات
سادهسازی فرآیندهای مالیاتی برای مودیان با حذف رویههای دستی
کاهش هزینههای ممیزی و رسیدگی مالیاتی برای سازمان امور مالیاتی
گسترش دولت الکترونیک و ارائه خدمات مالیاتی هوشمند
این اهداف، نشان میدهد که قانون صرفاً یک ابزار کنترلی نیست، بلکه زیرساختی برای اصلاح ساختار مالیاتی کشور محسوب میشود.
مزایای اجرای قانون برای مودیان و اقتصاد کشور
اجرای صحیح قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مودیان، مزایای متعددی برای مودیان و اقتصاد کلان دارد:
کاهش خطای انسانی با حذف فاکتورهای کاغذی
افزایش سرعت رسیدگیهای مالیاتی و بازپرداخت مالیات بر ارزش افزوده
دسترسی آسان مودیان به اطلاعات مالیاتی از طریق کارپوشه سامانه
ایجاد رقابت سالم بین کسبوکارها و حذف مزیت فرار مالیاتی
حمایت از حقوق مصرفکننده با صدور صورتحسابهای شفاف
کاهش مراجعات حضوری و صرفهجویی در زمان و هزینه
امکان برنامهریزی مالی دقیقتر برای صاحبان کسبوکار
این مزایا نشان میدهد که سامانه مودیان، در صورت آشنایی صحیح مودیان با آن، میتواند به یک ابزار مدیریتی قدرتمند تبدیل شود.
ضرورت اجرای قانون؛ چرا تعلل جایز نیست؟
اجرای این قانون یک الزام قانونی است و عدم رعایت آن میتواند پیامدهای جدی به همراه داشته باشد. طبق مواد ۲۲ تا ۲۵ قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مودیان، جرایمی مانند جریمه نقدی، محرومیت از معافیتها و تسهیلات مالیاتی برای مودیان متخلف در نظر گرفته شده است.
از سوی دیگر، سازمان امور مالیاتی با تکیه بر دادههای سامانه، به سمت نظارت هوشمند و اطلاعاتمحور حرکت کرده است. بنابراین عدم ثبت یا ارسال نادرست اطلاعات، بهسادگی قابل شناسایی خواهد بود.
همچنین، کسبوکارهایی که با این نظام همکاری نکنند، در بلندمدت اعتبار اقتصادی خود را از دست میدهند و از مشوقهای مالیاتی محروم میشوند. انطباق با سامانه مودیان، در واقع آمادگی برای اقتصاد دیجیتال آینده است.
نقش پایانههای فروشگاهی و حافظه مالیاتی
پایانههای فروشگاهی (مانند کارتخوان، سیستم فروش یا نرمافزار حسابداری متصل) نقش واسطه بین مودی و سامانه مودیان را دارند. هر پایانه دارای حافظه مالیاتی است که وظیفه ثبت، نگهداری و ارسال صورتحسابهای الکترونیکی را بر عهده دارد.
آشنایی با نحوه اتصال پایانه فروشگاهی به سامانه و اطمینان از ارسال صحیح اطلاعات، یکی از مهمترین وظایف مودیان است. این موضوع بهصورت عملی در دوره آفلاین سامانه مودیان نخبه حساب آموزش داده شده است.
جمعبندی
قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مودیان را باید نقطه عطف نظام مالیاتی ایران دانست. این قانون با هدف شفافسازی، عدالت مالیاتی و کاهش فساد اقتصادی، در نهایت به نفع مودیان قانونمند و اقتصاد کشور خواهد بود.
با توجه به الزامی بودن اجرای قانون، توصیه میشود فعالان اقتصادی دانش خود را در این حوزه بهروز نگه دارند. نخبه حساب با ارائه مقالات تخصصی، دوره آفلاین سامانه مودیان و کتاب ایستگاه پایانی سامانه مودیان، همراه شماست تا این مسیر را با اطمینان و آگاهی طی کنید.
شفافیت مالیاتی، تهدید نیست؛ فرصتی برای رشد در یک فضای اقتصادی سالمتر و عادلانهتر است.
